Öğretmene İkinci Nöbet Görevinde Disiplin Cezasını Mahkeme İptal Etti

Mevzuat hükümlerine göre öğretmenlere haftada birden fazla nöbet görevi yazılabilmesine karşın, Toplu Sözleşme kuralları gereği yalnızca haftalık en fazla 3 saatlik ek ders ücreti ödenebiliyor. Tutulan ikinci veya üçüncü nöbetlerin ücretlendirilememesi, eğitimciler ve sendikalar tarafından “ücretsiz angarya” olarak nitelendiriliyor.

Bu duruma tepki gösteren eğitim sendikaları, üyelerinin haftada birden fazla nöbet tutmaması yönünde eylem kararları alırken, Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) ve okul idareleri nöbet görevini yerine getirmeyen öğretmenlere disiplin cezaları uyguluyor. Ancak konunun taşındığı idare mahkemeleri, sendikal eylem kapsamında ikinci nöbeti tutmayan öğretmenlere verilen cezaları iptal ederek emsal kararlara imza atıyor.

Haberin detayları, idarenin yaklaşımı, yargı kararları ve nöbet muafiyetine ilişkin ayrıntılar şu şekildedir:

Ücretlendirme Ve Mevzuat Çelişkisi: Okul yönetimlerinin personel eksikliğini gerekçe göstererek verdiği ikinci ve üçüncü nöbet görevleri için yürürlükteki mevzuat ve Toplu Sözleşme hükümleri uyarınca herhangi bir ek ders ücreti ödenmemektedir. Öğretmenler, haftalık kaç gün nöbet tutarsa tutsun en fazla 3 saatlik ek ders ücreti alabilmektedir.

Bakanlık Ve İdarenin Yaptırım Görüşü: Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) ve Devlet Personel Başkanlığı (DPB) tarafından yayımlanan görüş yazılarında, sendika kararına dayanarak nöbet tutmama eylemi yasalara aykırı olarak değerlendirilmektedir. İdare, göreve gelmeyen öğretmenin o güne ait ek ders ücretini kesmekte ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesi uyarınca “görevi kasten yerine getirmeme” gerekçesiyle aylıktan kesmeye kadar varan disiplin cezaları uygulamaktadır.

İdari Yargının İptal Kararları: İkinci nöbet görevini yerine getirmediği için disiplin cezası alan öğretmenlerin idare mahkemelerine yaptığı itirazlarda yargı, sendikal eylem kararlarını “demokratik bir hak” kapsamında değerlendirmektedir. Mahkemeler, sendika kararına uyarak ikinci nöbeti tutmayan eğitimcilere verilen disiplin cezalarını hukuka aykırı bularak iptal etmektedir.

Kıdem Ve Analık Durumuna Bağlı Muafiyetler: İlgili yönetmelik doğrultusunda; okulda ihtiyaç duyulmaması halinde meslekte 20 hizmet yılını dolduran kadın öğretmenler ile 25 hizmet yılını dolduran erkek öğretmenler nöbet görevinden muaf tutulmaktadır. Ayrıca kadın öğretmenlere, hamileliğin 24. haftasından başlayarak doğum sonrası analık izninin bitimini takip eden 2 yıl boyunca isteğe bağlı muafiyet hakkı tanınmaktadır.

Engellilik Durumuna Bağlı Muafiyetler: Engelli öğretmenler ile bakmakla yükümlü olduğu engelli yakını veya özel eğitim ihtiyacı olan çocuğu bulunan eğitimcilere de nöbet görevi verilmemektedir.

Hukuki Süreç İçin Dilekçe Şartı: İkinci nöbet görevini tutmak istemeyen ve idari soruşturmalarda hak kaybı yaşamayı önlemeyi amaçlayan öğretmenlerin, üyesi bulundukları sendikanın güncel eylem kararını resmi bir dilekçe ile okul müdürlüklerine sunmaları gerekmektedir.