10 Soruda Aşı Detayları

Hürriyet Yazarı Osman Müftüoğlu, Sağlık Bakanı Fahrettin Koca ile aşı sohbeti gerçekleştirdi ve kendisine 10 soru yöneltti. Sohbette çok önemli detaylar ortaya çıktı.

GÜNCEL 17.02.2021, 10:30 17.02.2021, 12:19
10 Soruda Aşı Detayları






Sağlık Bakanı Fahrettin Koca'ya Çin Aşısı'nın nedeni, Faz 3 çalışmalarına ne zaman karar verildiği, Oxford Aşısı'nın neden alınamadığı, Rusya'nın ürettiği Sputnik 5 Aşısı'nın alınıp alınamayacağı, Sinovac Aşısı'ndaki son durum, PFIZER/BIONTECH Aşısı'ndaki son durum, yerli aşının ne zaman kullanıma gireceği, önlemlerin ne zaman gevşeyeceği soruldu.

SORU 1: NEDEN ÇİN AŞISI?

SAĞLIK Bakanımız da çoğumuz gibi aşıların “Çin, Rus, Alman, İngiliz, Amerikan aşısı” şeklinde tanımlanmasından hoşnut değil. “Çin aşısı” yerine “ölü virüs aşısı” tanımını tercih ediyor. Yukarıdaki soruyu da “SinoVac’ın geliştirdiği aşıyı sürecin başından beri dikkatle izlemeye aldık. Biliyorsunuz, ölü virüs aşıları uzun zamandır kullanılan, teknolojisi iyi bilinen, etkinliği makul düzeyde, yan etkileri ise oldukça düşük aşılar. Ayrıca bizim depolanması, dağıtımı ve kullanımında zaten son derece tecrübeli olduğumuz bir aşı çeşidi. Bu nedenle daha yolun başında, neredeyse haziran ortalarında SinoVac ile hızla temasa geçtik” yanıtını verdi.

SORU 2: FAZ 3 ÇALIŞMALARINA KARAR NE ZAMAN VE NEDEN VERİLDİ?

BAKANIN bu soruya verdiği yanıt bence çok önemli. Zira yaptığımız Faz 3 çalışmalarının her ikisi de bize güven verdi. Dr. Koca’nın yanıtına gelince: “Daha temmuz ayı başında sadece SinoVac aşısının değil, BioNTech’in geliştirdiği aşının da Faz 3 çalışmalarının ülkemizde de yapılmasının doğru olacağını düşündük. Bilim Kurulu da bu kararımızı destekledi. Her iki üreticiyle de temasa geçerek eylül ayında hem mRNA/BioNTech aşısı hem de ölü virüs/SinoVac aşısı için en yetkin uzmanlardan oluşan bir gözlem grubunun nezaretinde Faz 3 çalışmalarını başlattık. Eğer biz Faz 3 çalışmalarını ülkemizde yapıp neticeleri kendimiz bizzat görerek karar vermiş olmasaydık, kullandığımız aşılar hakkında bugünkü kadar rahat ve güvenli bir noktada bulunmazdık. Brezilya’dan, Endonezya’dan, Almanya’dan ya da İngiltere’den açıklanan Faz 3 sonuçlarına itibar ederek karar vermek zorunda kalırdık. Oysa biz her iki aşı için de ülkemizde Faz 3 çalışması yaparak uygulamaların neticelerini bizzat değerlendirme fırsatı bulduk. Değerlendirme kararını da bu konuda ülkemizin en yetkin hocalarından oluşan bir heyete bıraktık.”

SORU 3: OXFORD AŞISINI NEDEN ALMIYORUZ?

OXFORD Üniversitesi’nin geliştirdiği aşı hem etkinliği, hem de ucuzluğu nedeniyle baştan beri hepimizin dikkatini çekti. Dahası, klasik yöntemlerle geliştirilen bu aşının mutasyonlu virüslerde bile etkili olabileceği de ileri sürüldü. Hal böyle olunca da Sayın Bakan’a “Biz neden AstraZeneca/Oxford aşısını da ithal etmiyoruz?” diye sormamak olmazdı. Soruya Sayın Bakanın yanıtı beni de şaşırttı: “Biz bu aşıyı da baştan beri dikkatle izledik. Güvenli ve değerli bulduk. Ne var ki üretici firma, aşının bizim de dahil olduğumuz bölge ülkelerine dağıtım hakkını Sputnik 5 aşısını üreten Rus firmasına vermiş. Biz Rus firmasıyla Sputnik 5 aşısı nedeniyle zaten temas halindeyiz. Bu aşıya da talip olduğumuzu söylediğimizde, ellerinde henüz Rusya’nın kullanımı için bile AstraZeneca aşısının bulunmadığını belirttiler. Kısacası bu ucuz, etkili ve güvenli aşıya henüz ulaşma şansımız yok ama her imkânı zorladığımızdan emin olabilirsiniz.”

SORU 4: RUSYA’NIN ÜRETTİĞİ SPUTNIK 5 AŞISINI ALABİLECEK MİYİZ?

GÖRÜNEN o ki Rusya’nın ürettiği Sputnik 5 aşısı da ülkesindeki Faz 3 çalışmalarını başarıyla atlattı. Neticeleri güvenli olunca da bir anda başta Avrupa Birliği ülkeleri olmak üzere birçok ülke Sputnik 5 üreticisi firmanın kapısını çalmaya başladı. Hakkını verelim, Dr. Fahrettin Koca bu aşı için de erken davrandı. Neredeyse 3-4 ay önceden ilgili firmayla ilişki kurdu. Birkaç hafta önce de aşının Türkiye’de ortak üretimi için imzalar bile atıldı. Görüşmemizde Sayın Bakanda bu aşıyla ilgili herhangi bir tereddüdün olmadığını fark ettim. Hem ithalatı konusunda, hem ortak üretimi konusunda hızla hareket edeceği anlaşılıyor.

SORU 5: SİNOVAC’TA SON DURUM NE?

EKİM ayında yaptığımız görüşmede Dr. Koca, aralıkta 5, ocak ve şubatta 10’ar milyon doz SinoVac aşısının Türkiye’de olacağını söylemiş, “Toplamda da 50 milyon doz için imza attık” demişti. Ne var ki üretimdeki aksamalar nedeniyle SinoVac yeteri kadar aşı üretemedi, teslimatta gecikmeler yaşandı. Son günlerde ise bu gecikmeler yavaş yavaş aşılmaya başlandı, teslimatlar düzenli olarak yapılıyor. Dr. Fahrettin Koca, “SinoVac ile yaptığımız anlaşmaya göre nisan sonuna kadar 100 milyon doz aşı elimizde olacak” diyor ama arkasından da ekliyor: “Tabii ki üretimin aksamaması, her şeyin yolunda gitmesi en büyük dileğimiz.”

SORU 6: PFIZER/BIONTECH AŞISINDA SON DURUM NE?

SAĞLIK Bakanı’nın bu soruya verdiği yanıt ise şu: “Uğur kardeşime güveniyorum! Gösterdikleri başarı için de onları tekrar tekrar kutluyorum. Biliyorsunuz, bu aşı için de bizdeki Faz 3 çalışmaları tamamlandı. Toplamda 5 milyon doza yakın Pfizer/BioNTech aşısı için de üretici firmadan ve Dr. Uğur Şahin’den söz aldık, imzalarımızı da çoktan attık. Burada da en büyük sorun, aşı üretimindeki gecikmeler. Tıpkı SinoVac gibi, Pfizer/BioNTech aşısının üretiminde de ciddi aksamalar var.”

SORU 7: BU DURUMDA ‘AŞI STRATEJİK BİR ÜRÜN HALİNE GELDİ’ DİYEBİLİR MİYİZ?

BU önemli soruya Sağlık Bakanı, “Aşının stratejik bir ürün haline geldiği kesin. Eğer üretimdeki gecikmeler bir an önce aşılmazsa, kargaşa daha da büyüyebilir. Biz erken yola çıktığımız için pek çok ülkeden daha iyi bir durumdayız. Aşının dağıtımında imkânı sınırlı ülkelere de yardımcı olunması gerektiği düşüncesindeyiz. ‘Aşıda adaletli dağıtım’ meselesi, önümüzdeki günlerde en önemli sorunlardan biri olacak gibi görünüyor” cevabını verdi.

SORU 8: YERLİ AŞI NE ZAMAN KULLANIMA GİRER?

YERLİ aşıda önemli gelişmeler var. Aşıda da yerli ve milli bir duruş gerektiği, yerli aşı geliştirmenin stratejik bir mesele haline geldiği kesin. Dr. Koca, yerli aşı için benden çok daha fazla umutlu. Önümüzdeki sonbahara elimizde olabileceğini düşünüyor.

SORU 9: BİLİM KURULU SİZE DESTEK Mİ KÖSTEK Mİ?

SAĞLIK Bakanımıza baştan beri başarılı çalışmalar yapan Bilim Kurulu’na ilişkin düşüncelerini de sordum, yanıtı şu oldu: “Pandemi patlar patlamaz Bilim Kurulu’nu kuran, devreye sokan ve kararlarını uygulamaya koyan ilk birkaç ülkeden biri olduk. Ben Bilim Kurulu oluşturma kararını daha ocak ayının sonlarında, depremin yaralarını sarmak için gittiğim Elazığ’da verdim. Döner dönmez de olabildiğince geniş katılımlı bir Bilim Kurulu oluşturup faaliyete geçirdim. Kurul, başından beri çalışmalarımıza yön verdi, yol gösterdi. Hocalarımızın kararlarını uyguladık, uygulamaya da devam edeceğiz. Ortak çalışmanın, özellikle pandemi gibi bir meselede bilimin desteğine dayanmanın önemine baştan beri inandım ve inanmaya devam ediyorum. Bizi yürekten destekleyen, yol gösteren hocalarımıza şükran borçluyuz.”

SORU 10: ÖNLEMLER NE ZAMAN GEVŞER?

HAKLIYIZ, hepimiz neredeyse “önlem mağduru”yuz. Ama görünen o ki önlemlere daha bir süre daha katlanmak zorundayız. Peki, Dr. Koca’nın fikri ne? Aldığım yanıt şu: “Önlemlerle ilgili kararları biz değil, Bilim Kurulumuz veriyor. Kurul vaka sayıları başta olmak üzere eldeki bütün rakamları değerlendirerek, ülke çapındaki bütün gelişmeleri dikkatle izleyip neticeye varıyor. Bu kararları tabii ki gerekli temasları yaparak Bakanlar Kurulu’nun ve Sayın Cumhurbaşkanımızın değerlendirmesine sunuyoruz. Netice orada alınıyor.”

Yorumlar (0)
9
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 27 60
2. Galatasaray 28 58
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 27 51
5. Hatayspor 28 46
6. Alanyaspor 27 43
7. Gaziantep FK 28 43
8. Karagümrük 28 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 27 35
11. Sivasspor 27 34
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 28 31
14. Kayserispor 27 31
15. Kasımpaşa 27 29
16. Başakşehir 28 29
17. Rizespor 27 28
18. Ankaragücü 27 26
19. Erzurumspor 27 26
20. Denizlispor 27 24
21. Gençlerbirliği 27 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 25 53
2. Samsunspor 25 50
3. İstanbulspor 25 47
4. Adana Demirspor 25 45
5. Altınordu 25 45
6. Altay 25 44
7. Tuzlaspor 25 41
8. Ankara Keçiörengücü 25 40
9. Bursaspor 25 34
10. Ümraniye 25 34
11. Bandırmaspor 25 32
12. Boluspor 25 29
13. Menemenspor 25 27
14. Adanaspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 25 22
17. Ankaraspor 25 16
18. Eskişehirspor 25 7
Takımlar O P
1. Man City 28 65
2. M. United 28 54
3. Leicester City 28 53
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. Tottenham 27 45
7. West Ham 26 45
8. Liverpool 28 43
9. Aston Villa 26 40
10. Arsenal 27 38
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 28 35
13. Crystal Palace 28 34
14. Southampton 27 33
15. Burnley 28 30
16. Newcastle 27 27
17. Brighton 27 26
18. Fulham 28 26
19. West Bromwich 28 18
20. Sheffield United 28 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 25 59
2. Barcelona 26 56
3. Real Madrid 26 54
4. Sevilla 25 48
5. Real Sociedad 26 45
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 26 37
8. Athletic Bilbao 25 33
9. Celta de Vigo 26 33
10. Granada 26 33
11. Levante 26 32
12. Valencia 26 30
13. Osasuna 26 28
14. Cádiz 26 28
15. Getafe 26 27
16. Real Valladolid 26 25
17. Elche 25 24
18. Eibar 26 22
19. Deportivo Alaves 25 22
20. Huesca 26 20