Sermaye Krizi İhracat Potansiyelimizi Kısıtlıyor

Kamuajans.com – Türkiye’de faaliyet gösteren kayıtlı 10 bin Suriyeli işletmenin yalnızca yüzde 1’i kredi imkanlarına ulaşabiliyor. ABD merkezli kar amacı gütmeyen uluslararası sivil toplum kuruluşu Building Markets’in 2020 Ocak ayında hazırladığı ‘Türkiye’deki Suriyeli İş insanlarının Finansmana Erişimi’ raporu, büyük çoğunluğunu küçük işletme sahiplerinin oluşturduğu Suriyeli girişimcilerin yüzde 43’ünün ihracat yaparak Türkiye ekonomisine katkıda bulunduğunu ortaya koydu. Körfez, Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkeleriyle ticari ilişkiler kuran Suriyeli girişimciler yeni iş imkanları yaratarak, mülteciler için istihdam sağlıyor.

EKONOMİ 10.08.2020, 11:00 10.08.2020, 11:02
Sermaye Krizi İhracat Potansiyelimizi Kısıtlıyor






Yerel mikro, küçük ve orta boyutlu işletmeleri (KOBİ), yeni iş fırsatlarıyla tanıştırarak krizden etkilenen ekonomilerin kalkınmasını hedefleyen Birleşmiş Milletler destekli, kar amacı gütmeyen uluslararası sivil toplum kuruluşu Building Markets, Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 12 ülkede 25 binden fazla KOBİ’ye destek vererek istihdam yaratılmasını ve işletmelerin yeni müşteriler ile bağ kurmasını sağladı.

POTANSİYEL DEĞERLENDİRİLEMİYOR

Suriye İç Savaşı’ndan etkilenerek Türkiye’ye gelen mülteci girişimciler üzerine araştırmalar yapan Building Markets, 2016 yılında Türkiye’de 6 binin üzerinde kayıtlı Suriyeli işletmenin bulunduğunu, bu işletmelerin 300 milyon dolar değerinde sermayeyi beraberlerinde getirdiğini ortaya koydu. Bugün kayıtlı Suriyeli KOBİ sayısının 10 binin üzerinde olduğu raporlanırken, bu işletmelerin Türkiye için barındırdığı potansiyel, sermaye eksikliği, bürokratik engeller, hatalı yönlendirmeler ve yapılan yanlış yatırımlar nedeniyle değerlendirilemiyor.

Suriyeli işletmelerin finansal durumunu İnsani Gelişme Vakfı (İNGEV) ile birlikte gerçekleştirdiği saha araştırmasıyla gözler önüne seren Building Markets, ‘Türkiye’deki Suriyeli İş insanlarının Finansmana Erişimi’ başlıklı raporuyla Suriyeli girişimciler hakkında dikkat çeken verileri paylaştı.

SURİYELİLERİN SADECE YÜZDE 1’İ KREDİYE ULAŞABİLİYOR

Sahada gerçekleştirilen araştırmalara dayanan rapora göre Suriyeli KOBİ’lerin yalnızca yüzde 1’i kredi imkanlarına ulaşabiliyor. Bankalar tarafından ‘yüksek risk’ grubunda değerlendirilen Suriyeli girişimcilerin büyük bir çoğunluğu (yüzde 66’sı) bankacılık işlemleri için katılım bankalarını tercih ediyor. Girişimcilere Türkiye’de karşılaştıkları en temel sorunlar sorulduğunda, üçüncü sırayı ‘finans, kaynak eksikliği’ alırken işletme sahiplerinin yüzde 19’u Türkiye’nin vergi sistemini ve yasalarını bilmediğini ve gerekli finansal danışmanlık hizmetine ulaşamadıklarını belirtiyor.

PARA TRANSFERİNDE KENDİ YÖNTEMLERİNİ KULLANIYORLAR

Savaş nedeniyle Türkiye ile Suriye arasında sağlıklı bir para transferi yönteminin bulunmaması, Suriye lirasının sürekli değer kaybetmesi, yüksek vergi oranları gibi nedenlerle bankacılık sisteminden uzak duran Suriyeli işletmeciler kendi aralarında ‘havale’ adı verilen, elden ele para geçmesini sağlayan eski bir para transferi sistemini kullanılıyor. Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı’nın (TEPAV) 2018 yılında yayınladığı verilere yer veren raporda, Suriyeli işletmetlerin yüzde 38,5’inin ülke içerisine ya da dışarısına para göndermek istediğinde ‘daha güvenilir’ buldukları ‘havale’ sistemini tercih ettiklerini ortaya koydu. Aracılar sayesinde elden-ele para transferini mümkün kılan havale sistemi, 8. yüzyıldan beri Ortadoğu’da yaygın olarak kullanılıyor.

SURİYELİ İŞLETMELER İSTİHDAM YARATIYOR

Türkiye’de yer alan 10 binin üzerinde kayıtlı Suriyeli işletmenin yüzde 23’nün toptan-perakende ticaret ile uğraştığını, yüzde 14’ünün konaklama-gıda sektörlerinde bulunduğunu, yüzde 12’sinin de imalat ile uğraştığını belirten Building Markets raporu, işletmelerin yüzde 75’sinin ‘1 ila 5’ Suriyeli mülteciye iş imkanı sağladığını, yüzde 10’unun ‘6 ila 10’ Suriyeliyi istihdam ettiğini, yüzde 5’lik bir kısmı ise 11 ve üstü çalışana iş sağladığını ortaya koydu.

BİR ÇOĞU ORTADOĞU ÜLKELERİNDE TİCARETLE UĞRAŞTI

Suriyeliler ile yapılan araştırmalara göre Türkiye’de işletme sahibi Suriyelilerin yüzde 75’i Türkiye’ye gelmeden önce Suriye, Mısır, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelerde de şirket kurdu ve ticaretle uğraştı. Türkiye’de faaliyet gösteren Suriyeli işletmeler Körfez, Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkeleriyle ticari ilişkiler kurarak, ihracat gerçekleştiriyor. Ticaretle uğraşan Suriyeli iş insanlarının yarısından fazlası ürünlerini Türk üreticilerden tedarik ederek, Türk malı ürünlerin bu pazarlarda daha etkin olmasına katkıda bulunuyorlar. Building Markets’in işbirliği ağında bulunan 2 binden fazla Suriyeli işletmenin ise yüzde 35’i yalnızca ihracat faaliyetleriyle ilgileniyor.

KOSGEB HİBESİNİN KAZANILMASINDA YARDIMCI OLUNDU

Building Markets, Suriyeli iş insanlarına verdiği eğitim ve mentorlük desteğiyle Küçük ve Orta Dereceli İşletmeleri Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB) hibeleri ve çeşitli ihalelerinin kazanılmasında önemli rol oynuyor. KOSGEB’in ihracat alanında faaliyet gösteren firmalara tanıdığı 50 bin liralık hibeyi Building Markets’in sağladığı danışmanlık hizmetiyle kazanan beş Suriyeli işletmenin yanı sıra bugüne kadar eğitim ve mentorlük faaliyetleri sayesinde Suriyeli işletmeler 600 bin dolarlık sözleşme ve 250 bin dolarlık yatırım kazandı.

KÜÇÜK SERMAYELER İLE AYAKTALAR

Raporun dikkat çeken bir diğer kısmı ise, Suriyeli girişimcilerin şirketlerini ne kadar küçük sermayeler ile sürdürebildiklerini gözler önüne seriyor. Finansal destek alamayan ve vergi sistemine aşina olmayan Suriyeli girişimcilerin yüzde 65’i sermaye eksikliği çektiklerini belirtirken, işletmelerin büyük bir çoğunluğu 100 bin lira gibi düşük sermayeye ihtiyaç duyuyor.

Başarıları ne kadar büyük olursa olsun, bankacılık sistemine dahil olamamaları, Suriye lirasının her geçen gün eriyerek Suriyeli işletmecilere zorluklar doğurması, doğru finansal danışmanlık hizmeti alamadıkları için yaptıkları yanlış yatırımlar ve vergi sistemini, yasaları bilmiyor oluşları Suriyeli girişimcilerin büyümesinin önündeki büyük engeller olarak karşımıza çıkıyor.

Sayıları giderek artan Suriyeli girişimcilerin istihdam yaratabilecek, ihracat rakamlarına katkıda bulunabilecek potansiyele ulaşmaları için Building Markets, eğitim ve işbirlikleri yaratma çalışmalarına 2016 yılından beri devam ediyor. Bugüne dek 2 binden fazla işletmenin hayatına dokunan Building Markets, girişimcilerin 600 bin dolarlık sözleşme ve 250 bin doların üzerinde yatırım kazanmalarına katkıda bulundu. 

Kaynak: Kamuajans.com/ÖZEL
Yorumlar (0)
12°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 20 44
2. Fenerbahçe 20 42
3. Galatasaray 20 39
4. Gaziantep FK 20 35
5. Alanyaspor 20 34
6. Trabzonspor 20 33
7. Hatayspor 20 32
8. Karagümrük 20 30
9. Malatyaspor 20 27
10. Antalyaspor 20 26
11. Göztepe 20 25
12. Kasımpaşa 20 25
13. Rizespor 20 25
14. Sivasspor 20 24
15. Başakşehir 20 24
16. Konyaspor 20 23
17. Kayserispor 20 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 20 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 20 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 18 38
2. İstanbulspor 18 37
3. Samsunspor 18 36
4. Altay 18 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Ankara Keçiörengücü 18 31
7. Bursaspor 18 30
8. Tuzlaspor 18 30
9. Altınordu 18 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 18 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 18 19
14. Menemen Belediyespor 18 19
15. Akhisar Bld.Spor 18 16
16. Balıkesirspor 18 16
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 18 47
2. Real Madrid 19 40
3. Barcelona 19 37
4. Sevilla 19 36
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 20 28
8. Real Betis 20 27
9. Athletic Bilbao 19 24
10. Celta de Vigo 20 24
11. Cádiz 20 24
12. Levante 19 23
13. Getafe 19 23
14. Valencia 20 20
15. Eibar 20 20
16. Real Valladolid 20 20
17. Osasuna 20 19
18. Deportivo Alaves 20 18
19. Elche 18 17
20. Huesca 20 13