Merkez Bankasının resmi enflasyon raporuna göre yıl sonu enflasyon tahmini yüzde 42,8'den yüzde 60,4'e yükseldi. Peki bu ne anlam ifade ediyor?

Merkez Bankası, Haziran ayında Piyasa Katılımcıları Anketi yapmıştı. Ankette Cari yıl sonu TÜFEdeki artış beklentisi ise yüzde 64,59dan yüzde 69,94e çıkmıştı. Merkez Bankası Başkanı Kavcıoğlu, bugün bankanın resmi enflasyon raporunu açıkladı. Yıl sonu enflasyon tahmini resmi raporda da yüzde 42,8den yüzde 60,4e yükseldi. Ancak bu oran, piyasa katılımcı anketinde yer alan oranlardan 10 puan daha düşüktür.

Peki, MBnin resmi raporuna göre, yıl sonu enflasyon bekletisinin yüzde 60,4e yükselmesi ne anlam ifade ediyor?

Eğer Merkez Bankası yüzde 60,4 enflasyon hedefi tutarsa yılın ikinci yarısında enflasyonunun yüzde 12,66 olacağı öngörülüyor demektir.  

Hesaplama şu şekildedir:

= 160,40-142,35 (yıl sonu enflasyonundan, ilk altı aylık enflasyon çıkarılmakta)
=18,05

Akaryakıtta flaş gelişme! Son 6 ayın en düşük... Akaryakıtta flaş gelişme! Son 6 ayın en düşük...

=18,05/142,5 (İkinci altı ayda oluşan enflasyonun, ilk altı aydaki enflasyonu ne oranda artırdığı hesaplanmakta)
= Yüzde 12,66

Bu oluşan enflasyondan yılın ikinci yarısında alınan yüzde 7 düşülecektir. Bu ise 112,66/107=Yüzde 5,28 enflasyon farkı anlamına gelmektedir.

2023 yılı Ocak ayında yüzde 8 toplu sözleşme zammı alınacaktır. Bu durumda, toplam alınacak enflasyon farkı + zam tutarı yüzde 13,70 olacaktır. (105,28*1,08)

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Piyasa Katılımcıları Anketine göre,

- Geçen ay yüzde 2,98 olan temmuz ayı TÜFE artışı beklentisi, bu anket döneminde yüzde 3,40a yükseldi.

- Cari yıl sonu TÜFEdeki artış beklentisi ise yüzde 64,59dan yüzde 69,94e çıktı. 

Yılın ilk altı ayında yüzde 42,35 enflasyon oluştu. Bu oran yılın başında 100 lira olan bir malın ortalama olarak 142,35 TL olduğu anlamına gelmektedir.

Eğer Merkez Bankasının Piyasa Katılımcıları Anketine göre, yıl sonu enflasyon yüzde 69,94 olursa, bu kade yılın ikinci yarısında enflasyonunun yüzde 19,38 olacağı öngörülüyor demektir.  

= 169,94-142,35
=27,59
=27,59/142,5
= Yüzde 19,38

Bu oluşan enflasyondan yılın ikinci yarısında alınan yüzde 7 düşülecektir. Bu ise 119,38/107=Yüzde 11,57 enflasyon farkı anlamına gelmektedir.

2023 yılı Ocak ayında yüzde 8 toplu sözleşme zammı alınacaktır. Bu durumda, toplam alınacak enflasyon farkı + zam tutarı yüzde 20,49 olacaktır. (111,57*1,08)

DEĞERLENDİRME

Merkez Bankasının anket uyguladığı piyasa katılımcılarının hemen hemen tüm tahminleri sapmaktadır. Yıl sonu enflasyon beklenti tahmini de sapacaktır diye düşünüyoruz.