Aşıda Öncelik Kimlerin Olacak?

Dünyayı etkisi altına alan corona virüs salgınında, araştırmacılardan aşıyla ilgili haberler gelmeye devam ediyor. Pfizer/BioNTech aşısının yüzde 95, Moderna yüzde 94,5, AstraZeneca/Oxford ise ortalama olarak yüzde 70 oranında koruma sağladığını açıkladı. Aşıların ne zaman kullanılmaya başlanacağı merak ediliyor. Peki, aşılar kullanılmaya başladığında öncelik kimlerin olacak?

GÜNCEL 24.11.2020, 21:10 24.11.2020, 21:09
Aşıda Öncelik Kimlerin Olacak?





Aşı talebinin, arzdan fazla olacağı öngörüldüğü için ilk aylarda aşının sadece belirli bir kesime yapılması bekleniyor. Dünyanın dört bir yanındaki sağlık bakanlıkları, kendi ülkelerinde aşı dağıtımına öncelik verecekleri listeleri oluşturmaya başladı.

KİM DAHA SAVUNMASIZ?

Fransa'da, virüsle ilgili bilimsel danışma organları, hem yaşları hem de mesleği gereği daha savunmasız durumda olan insanları aşı için yüksek öncelikli olarak belirledi.

Ancak, aşı dozları sınırlıyken hangi kesimin daha savunmasız olduğuna nasıl karar verilecek?

Örneğin, Paris'te tüm gün yolcularıyla kapalı bir alanı paylaşan 26 yaşındaki taksi şoförü ile Provence'teki villasından evden çalışan 69 yaşındaki yatırımcı arasında seçim yapmak zorunda kalınabilir.

ABD'de aşı onayından sonra Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerinin kararıyla, aşıda kimlerin öncelikli olacağının netleşmesi bekleniyor. Ulusal Bilim, Mühendislik ve Tıp Akademileri, ırksal eşitsizlikleri ele almayı "ahlaki bir zorunluluk" olarak nitelendirdi.

Bazı ülkeler ayrıca virüsü yaymak için büyük potansiyele sahip grupları hedeflemek istiyor. Örneğin hapishaneler, dünya çapında enfeksiyon riskinin en yüksek olduğu noktalardan biri.

JAPONYA'DA YAŞLILAR ÖNCELİKLİ

Sağlık çalışanlarında bile kimlerin öncelikli olacağı tartışma yarartıyor. Britanya'nın Ulusal Sağlık Servisinde 1.4 milyon kişi çalışıyor. Ancak hepsi corona virüs hastalarıyla temasta bulunmuyor.

Birçok görevli, Covid-19'dan ölüm riski en yüksek olan ileri yaştakilerin öncelikli olması gerektiğini düşünüyor. Sağlık Bakanlığı'nın bu ay yaptığı açıklamaya göre Japonya, tıbbi riskler doğrultusunda aşıların en ön sıradaki yaşlılara dağıtılmasını hedefliyor.

Avrupa'da da sağlık görevlileri, virüsten en çok etkilenen Belçika, İngiltere, İspanya'da bakım evleri sakinleri ve bakıcıları erken aşılamaya yönelecek gibi görünüyor.

East Anglia Üniversitesi'nden Prof. Paul Hunter, "Sağlık çalışanlarını ve bakım evi sakinlerini açıkça korumak istiyorsunuz. Son derece savunmasızlar. Peki ya temel işçiler? Bu çok daha büyük bir grup. Bu kararları vermek zorunda olmadığım için mutluyum ama birisinin vermesi gerekiyor" dedi.

Uzmanlar, kararların şeffaf olması ve yalnızca yetkililer veya politikacılar değil toplum tarafından kabul edilen kriterlere dayanması gerektiğini söylüyorlar.

Hükütmetlerin neden bir grubu diğerine tercih ettiğini anlamak vatandaşların sabırla sıralarını beklemelerini sağlamak açısından çok önemli.

Almanya'nın aşı komisyonu yıl sonundan önce kimin aşıya erken erişim hakkı verileceği konusunda araştırmaya dayalı bir sıralama sunacağını açıkladı.

Alman komisyonu, "Kanıta dayalı nedenlerle, öncelik sıralamalarının neden belirli gruplara verildiğini şeffaf hale getireceğiz" dedi.

Japonya, 2021'in ortasına kadar tüm nüfusa aşı sunma sözü verdi. Bu şekilde Olimpiyatların yapılacağı tarihe kadar aşılamanın tamamlanması düşünülüyor. Japonya bu planını gerçekleştirmek için çeşitli potansiyel aşı üreticilerine tedarik için ön sipariş verdi.

Oxford Üniversitesi'nden Philip Clarke, öncelik listelerinin aciliyetinin, aşıların yaygın olarak bulunmasının ne kadar süreceğine bağlı olduğunu söyledi.

Aşılar onaylanmadan ön sipariş vermeyi göze alamayan daha küçük ve daha yoksul ülkeler için hiyerarşi daha da kritik olacak.

Clarke, bireyler ve ekonomiler için kelimenin tam anlamıyla bir ölüm kalım meselesi olabileceğinden, bu konunun çoğu toplumda henüz daha geniş bir kamusal tartışma olmamasına şaşırdığını belirtti.

Almanya'nın aşı komisyonu, özellikle toplumdaki önemli işlevleri yerine getiren ve kolayca yeri doldurulamayan kişilere aşı yapılması gerektiğini söyledi.

Almanya bu çalışanların halk salığı görevlilieri, polisler, itfaiyeciler ve öğretmenler olduğunu öne sürüyor.

Endonezya'da hükümet, ekonomiyi ayakta tutmak için genç işçileri korumanın daha önemli olduğunu vurguluyor.

SİYASİ LİDERLERE ÖNCELİK VERİLMELİ Mİ?

Peki ya siyasi liderler? Meclis ve Senato üyeleri veya Alman Federal Meclisi, İngiliz Parlamentosu ve Çin'deki Ulusal Halk Kongresi üyeleri yaş ve sağlık hususları dışında öncelikli erişime sahip olmalı mı?

Dünya Sağlık Örgütü, hükümet liderleri için erken erişimin mantıklı olduğunu daha önce belirtmişti.

Devlet Başkanı Vladimir Putin'in kızının aşı olduğu Rusya'da Sputnik V aşısından binlerce doz uygulandı.

Covid-19 servislerindeki sağlık çalışanları ilk aşı olanlar arasındaydı. Rusya'nın aşısını geliştiren Gamaleya Ulusal Epidemiyoloji ve Mikrobiyoloji Merkezi direktörü Alexander Gintsburg'a göre sağlık çalışanlarının 45 binden fazlasına aşı yapıldı.

ÇİN ÖNCELİĞİ YURTDIŞINA GİDECEKLERE VERECEK

Çin'de ise yetkililer, ticarette önemli olan kargo gemilerinin yüklenmesi ve boşaltılması konusunda hayati bir hizmet sunan liman işçilerini de bu öncelikli listeye dahil etmek istiyor.

Çin'de, ana risk dışarıdan gelen vakalar olduğu için ilk olarak kimin aşılanacağının hesaplanması diğer ülkelerden farklı değerlendiriliyor.

Çin, yeni bir vaka kümesi ortaya çıktığında bir şehirdeki her sakini test etmek gibi kapsamlı önlemlerle virüsün ülke içinde yayılmasını büyük ölçüde bastırdı.

Çin, acil kullanım aşıları için öncelik verilen gruplar arasına denizaşırı seyahat planları olan vatandaşları koydu.

Vatandaşlarının virüsü eve getirmesini engellemenin yanı sıra, pandeminin Çin'deki kökenleri nedeniyle birçok yerde Çin karşıtı duyarlılığın yüksek olduğu bir zamanda, Çin vatandaşlarının denizaşırı virüs taşıyıcısı olma riskini de azaltmak istediler.

Çin Ulusal Sağlık Komisyonu'nda yetkili olan Zheng Zhongwei, geçen ay genel nüfusun aşı erişimi için üç kademede sınıflandırıldığını söyledi: Yüksek riskli çalışma ortamlarında olanlar, savunmasız gruplar ve genel halk. Savunmasız gruplar arasında Çin'deki çocuklar da var.

NTV 
Yorumlar (0)
13
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 25 54
2. Beşiktaş 24 51
3. Fenerbahçe 25 51
4. Trabzonspor 25 48
5. Alanyaspor 25 42
6. Hatayspor 25 42
7. Gaziantep FK 25 39
8. Karagümrük 25 37
9. Antalyaspor 25 33
10. Göztepe 25 32
11. Sivasspor 24 31
12. Konyaspor 24 30
13. Malatyaspor 25 30
14. Kasımpaşa 25 29
15. Rizespor 25 27
16. Kayserispor 25 25
17. Erzurumspor 25 25
18. Başakşehir 25 24
19. Denizlispor 25 21
20. Ankaragücü 24 20
21. Gençlerbirliği 24 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 23 53
2. Samsunspor 23 49
3. İstanbulspor 23 43
4. Altınordu 23 41
5. Adana Demirspor 23 39
6. Ankara Keçiörengücü 23 38
7. Altay 23 38
8. Tuzlaspor 23 38
9. Bandırmaspor 23 31
10. Bursaspor 23 31
11. Ümraniye 23 31
12. Adanaspor 23 26
13. Menemen Belediyespor 23 26
14. Balıkesirspor 23 24
15. Boluspor 23 23
16. Akhisar Bld.Spor 23 19
17. Ankaraspor 23 14
18. Eskişehirspor 23 7
Takımlar O P
1. Man City 25 59
2. M. United 25 49
3. Leicester City 25 49
4. West Ham 25 45
5. Chelsea 25 43
6. Liverpool 25 40
7. Everton 24 40
8. Aston Villa 23 36
9. Tottenham 24 36
10. Leeds United 25 35
11. Arsenal 25 34
12. Wolverhampton 25 33
13. Crystal Palace 25 32
14. Southampton 25 30
15. Burnley 25 28
16. Brighton 25 26
17. Newcastle 25 25
18. Fulham 25 22
19. West Bromwich 25 14
20. Sheffield United 25 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 23 55
2. Real Madrid 24 52
3. Barcelona 24 50
4. Sevilla 23 48
5. Real Sociedad 24 41
6. Villarreal 24 37
7. Real Betis 24 36
8. Levante 24 31
9. Granada 24 30
10. Athletic Bilbao 23 29
11. Celta de Vigo 24 29
12. Valencia 24 27
13. Osasuna 24 25
14. Cádiz 24 25
15. Getafe 24 24
16. Deportivo Alaves 24 22
17. Eibar 24 21
18. Real Valladolid 24 21
19. Elche 23 21
20. Huesca 24 19