Kronik Rahatsızlıkları Olanlar ve Koronavirüs Hastaları Oruç Tutmalı Mı?

Kimler Oruç Tutamaz - İslamın 5 şartından biri olan ve keyfi durumlarda yerine getirilmediği takdirde imana zarar veren oruç hastanın insiyatifine bağlı olmaksızın doktor ve din adamlarının vereceği karara göre hareket edilmesi gerekmektedir. Özellikle kronik tansiyon, şeker ve kalp hastalarının merak ettiği konuya uzmanların bakışını araştırdık.

Dini Günler ve Bilgiler 11.04.2021, 23:05 11.04.2021, 23:06

Tüm müslümanların beklediği 11 ayın sultanı Ramazan Ayı 13 Nisan 2021 tarihinde başlayacak. Müslümana farz olan oruç ibadeti sağlık sorunu el veren her müslümanın yerine getirmesi için şart olan ibadetlerden biridir. Oruç ibadetine engel olan durumlarda ise oruç gününe denk olarak diyanet tarafından belirlenen miktarda fakir fukaraya fitre verilmesi gerekmektedir.

Ramazan Ayı ile bir çok müslüman sağlığı elverdiği takdirde hem manevi hemde beslenme açısından 1 ay sürece oruç ibadetine başlayacak. Günün büyük kısmını yiyecek ve içecekten kendini sakındıran müslümanlar akşam ezanı ile niyetlendikleri oruçlarını yemek yiyerek açacaklar. Oruç ibadeti her ne kadar vücudun arındırılması için önemli olsa da sağlık sorunu olanların bu ibadet sırasında tüketmeleri gereken ilaç, iğne, serum gibi tıbbi malzemelerin oruca zarar vereceği düşünüldüğünden bu kişilerin oruç tutmak yerine tutamadıkları oruç günü kadar muhtaç kişi doyurmaları farz olunmuştur.

Ramazan ayı süresince özellikle kalp, hipertansiyon, şeker hastalığı, ülser ve ruhsal problemler gibi kronik hastalığı bulunanların oruç tutmaları sakıncalıdır. Ramazan ayı süresince ağır yiyeceklerin tüketilmemesi, bol sıvı alınması ve ağır sporların yapılmaması gerekir.

Ramazan ayında bazı özel durumu olanların da oruç tutması sakıncalıdır. ''Parkinson, Alzheimer, sara, psikiyatrik bozukluk, kanser, kronik böbrek yetmezliği olanlar, yaşlı ve vücutça düşkün kişiler, düzenli olarak ilaç kullanması gerekenler, ameliyatlı veya ameliyatın dinlenme döneminde bulunanlar, hamile veya çocuk emzirenlerin de oruç tutması sakıncalı olabilir.

Oruç tutulmasının sakıncalı olduğu kronik hastalıklar şöyle özetlenebilir: 

Şeker hastaları
Ülserli hastaları
Hipertansiyonlu hastaları
Kalp ve böbrek hastaları
Psikiyatri hastaları

DİYANET'TEN ORUÇ AÇIKLAMASI

Rahmet ayı Ramazan-ı Şerif’in gölgesinin üzerimize düştüğü şu mübarek günlerde içinden geçtiğimiz Kovid-19 küresel salgını sebebiyle vatandaşlarımız tarafından oruç ve Ramazan’la ilgili Din İşleri Yüksek Kurulu’na pek çok soru yöneltilmesi üzerine aşağıdaki hususların vatandaşlarımızla paylaşılması uygun görülmüştür:

Yüce dinimizin ilkelerine göre her ibadetin ifa edileceği zaman, mekân ve şartlar vahiyle belirlenmiştir. Ramazan ayında sağlıklı olan her müminin oruç tutması Allah Teâla’nın emriyle (el-Bakara, 2/183-185) farz kılınmıştır. Bu ibadetin topyekûn ertelenmesi mümkün değildir.

Alan uzmanlarından alınan bilgilere göre sağlıklı bireylerin oruç tutmaları, hastalığın yayılması bakımından özel bir risk oluşturmamaktadır. Ayrıca oruç tutmanın bağışıklık sistemini olumsuz etkilediğine dair kanıta dayalı tıbbi bir tespit bulunmazken aksine oruç tutmanın bağışıklık sistemi üzerinde olumlu etkiler meydana getirdiğine ilişkin bilimsel yayınlar mevcuttur.

​İslam dini, emir ve yasakların ifasında kişileri güçleri nispetinde sorumlu tutmuş, güçlerini aşan veya sıkıntıya yol açan durumlarda kolaylaştırıcı hükümler koymuştur. Bu genel ilke uyarınca farz olan Ramazan orucunu, belli şartlara bağlı olarak kazaya bırakma konusunda bazı ruhsatlar tanınmıştır.

​Kur’an-ı Kerim’de Ramazan orucunu tutmamayı mubah kılan temel mazeretlerden biri olan hastalık halinde, orucun daha sonra kaza edilmesine izin verilmiştir (el-Bakara 2/185). İslam âlimleri, oruç tutulması halinde hasta olunması, hastalığın uzaması veya artması ihtimalini de bu kapsamda değerlendirmişlerdir. Buna göre;

* ​Kovid-19 teşhisi konulmuş olup doktoru tarafından oruç tutması sakıncalı görülenler
* Oruç tuttuğu takdirde hastalığı daha ağır geçireceği doktorlarca belirtilenler
* ​Oruç tutamayacak derecede yaşlı olanlar
​* Oruç tutmaya engel kronik hastalığı bulunanlar
* Oruç tutmaları hâlinde hem sağlıklarının bozulmasından hem de sağlık hizmetlerinin aksamasından endişe eden sağlık çalışanları
* ​Hamile veya emziren kadınlar

​Ağır ve meşakkatli işlerde çalışıp sağlıklarının bozulacağından endişe edenler, mazeretleri devam ettiği sürece daha sonra kaza etmek üzere oruç tutmayabilirler. Sağlık durumları hiçbir şekilde kaza oruçlarını tutmaya el vermeyenlerin tutamadıkları her bir gün için fakirlere bir oruç fidyesi ödemeleri gerekir.

Dini vecibelerin yerine getirilmesinde müminlerin, ihlas ve samimiyetle Allah’a kulluk bilincini kaybetmeden doktorlarla istişare ederek bu kararı vermeleri ve keyfi değerlendirmelerden kaçınmaları önem arz etmektedir.

​Salgın devam ettiği müddetçe sosyal izolasyon kuralı çerçevesinde başkalarıyla temastan kaçınmalı, bu doğrultuda akraba, komşu ve dostlarla beraber iftar yemekleri düzenlemekten kesinlikle uzak durulmalıdır.

Halkımızın, toplum sağlığını korumakla görevli yetkililerin koyduğu kurallara uymaları, kendilerinin ve başkalarının hayatını tehlikeye atabilecek tutum ve davranışlardan uzak durmaları medeni bir sorumluluk olduğu gibi dini bir vecibedir. 

​Yaşadığımız bu zor süreçte ortaya çıkabilecek yeni sıkıntıları da göz önünde bulundurarak ihtiyaç sahibi kardeşlerimize bağışlarımızı ulaştırmak ve yardımlaşmak, infak ayı olan Ramazan’ı hakkıyla idrak etmeye ve paylaşma bilincimizi canlı tutmaya hizmet edecektir.

Camilerden uzak kalmamızın hüznünü yaşadığımız şu günlerde, teravih namazlarımızı, mukabelelerimizi evimizde ifa etmek, dualarımızı ve istiğfarlarımızı hep birlikte hanemizden Rabbimize yöneltmek, Ramazan ayının maneviyatından azami derecede istifade etmeye vesile olacaktır.

İdrak edeceğimiz Ramazan ayının, bu salgın hastalıktan bir an önce kurtuluşumuza vesile olmasını;  milletimize, ümmet-i Muhammed’e ve bütün insanlığa hayırlar getirmesini Cenâb-ı Hak’tan niyaz ederiz.

Diyetisyen Melek Gülem Sarıoğlu “Kronik rahatsızlığı bulunan bireylere hiçbir koşulda oruç tutmalarını önermiyoruz. Uzun süreli açlık, oluşabilecek komplikasyonları artırabileceği gibi mevcut durumu da kötüleştirebilir. Bağışıklık sistemini desteklemek için günlük besin ihtiyacının karşılanması gerekiyor. Kişinin bağışıklık sisteminde halihazırda zayıflık var ise uzun süreli açlık bunu daha da kötü etkileyebilir” ifadelerini kullandı. 

Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Tıbbi Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Aynur Eren Topkaya, “Oruç tutmak bağışıklığı güçlendirmez ancak, belli aralıklarda uzamış açlıklar kimi zaman detoks amacıyla da uygulanabiliyor. Geçmişte yaptığımız bazı çalışmalar, aralıklı açlık uygulamalarının inflamasyonu ve özellikle damarla ilgili olumsuz etkileri azalttığını gösterdi. Ancak bundan - bütün gün aç kaldım şimdi her şeyi yiyebilirim - gibi bir sonuç da çıkarmamak gerekiyor. Özellikle iftar ve sahurda fazla miktarda ve çok çeşitli gıdalarla beslenmemek önem taşıyor” diye konuştu.

Yeterli miktarda sıvı alınmamasının viral enfeksiyonlara karşı bizi zayıf hale getirdiğini hatırlatan Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Aynur Eren Topkaya, “Bu nedenle oruç tutan kişilerin, iftarda ve sahurda sıvı gıdalar tüketmesi, bağışıklığı güçlendirmek için protein ağırlıklı beslenmesi, mutlaka yeterli miktarda su içmesi önem taşıyor. Uzun süreli açlık nedeniyle kan şekeri düşüklüğü yaşanabiliyor ve buna bağlı olarak karbonhidrata yönelme yaşanıyor. Oysa, karbonhidratlı, yağlı ya da tatlı yiyeceklerden uzak durmak gerekiyor. Yeterli sıvı alınmasıyla bunun da önüne geçmek mümkün olacaktır. 16-17 saatlik açlığın sonunda, iftarda, sebzelerle, proteinli gıdalarla, meyvelerle, taze sıkılmış meyve sularıyla beslenmek, bağışıklık sistemini olumlu etkiliyor.” dedi.

Dünya Müslüman Alimler Birliği, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının, hastalığa yakalananlar dışındakiler için oruç tutmaya engel oluşturmadığını duyurdu.

Dr. Öğr. Üyesi Sibel Bölek, "Vücuda son derece yararlı etkileri olduğu bilimsel araştırmalarla ortaya konulmuş olan orucun bu olumlu etkilerinden yararlanabilmek için sahurda ve iftarda tüketilenlere dikkat etmek son derece önemlidir.

Kovid-19'dan korunma tedbirleri arasında iki önemli etken bulunuyor. Bunlardan birincisi hijyen tedbirlerine özen göstermek, ikinci unsur ise bağışıklık sistemini güçlü tutmak. Oruç tutmanın bağışıklık sistemini güçlendirici bir etkiye sahip olduğu bilimsel araştırmalarla ortaya konulmuştur. 

Çünkü kontrollü bir açlık sürecinde hücrelerin yenilenme hızı artmakta ve vücuttaki kanserli hücreler gibi sorunlu hücrelerin temizlenmesini tetikleyen mekanizmalar güçlenmektedir. Ancak, vücutta detoks etkisi yaratan, bağışıklık sisteminden sindirim sistemine kadar vücuda son derece yararlı etkileri olduğu bilimsel araştırmalarla ortaya konulmuş olan orucun bu olumlu etkilerinden yararlanabilmek için sahurda ve iftarda tüketilenlere dikkat etmek son derece önemlidir. Sahur öğünü kesinlikle atlanmamalı ve sahurda en az 2-3 bardak su içmeye özen gösterilmelidir. Vücudun susuz kalmaması son derece önemlidir.

Oruçlu olunan süre boyunca terlemeyle sıvı kaybına da dikkat edilmelidir. Oruçluyken ağır sporlar yapmaktan kaçınılmalı, devam edilen sporların da dozajı düşürülmelidir. Sahur öğününde uzun süre tok tutacak protein ve lif oranı yüksek gıdalarla beslenilmeye dikkat edilmelidir. Örneğin peynir, yumurta, zeytinyağı ve cevizi sahur sofrasında bulundurmaya özen gösterilmelidir. Kek, pasta, şekerleme, reçel, bisküvi gibi kan şekerini hızla yükselten gıdalar daha sonra hızlıca acıkmaya neden olacağından tüketiminden kaçınılması gereken gıdalardır.'' dedi.

Kaynak: Kamuajans.com/ÖZEL
Yorumlar (0)
16
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 37 81
2. Fenerbahçe 37 76
3. Galatasaray 37 75
4. Trabzonspor 37 64
5. Sivasspor 37 58
6. Alanyaspor 38 57
7. Hatayspor 37 57
8. Gaziantep FK 37 54
9. Göztepe 37 51
10. Karagümrük 37 51
11. Konyaspor 37 45
12. Rizespor 37 45
13. Antalyaspor 38 43
14. Başakşehir 37 43
15. Malatyaspor 37 41
16. Kasımpaşa 37 40
17. Kayserispor 37 39
18. Ankaragücü 37 38
19. Erzurumspor 38 37
20. Gençlerbirliği 37 35
21. Denizlispor 37 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 33 67
2. Giresunspor 33 67
3. Samsunspor 33 67
4. İstanbulspor 33 61
5. Altay 33 60
6. Altınordu 33 57
7. Ankara Keçiörengücü 33 55
8. Ümraniye 33 50
9. Tuzlaspor 33 47
10. Bursaspor 33 46
11. Bandırmaspor 33 42
12. Boluspor 33 39
13. Balıkesirspor 33 35
14. Adanaspor 33 34
15. Menemenspor 33 34
16. Akhisar Bld.Spor 33 29
17. Ankaraspor 33 26
18. Eskişehirspor 33 8
Takımlar O P
1. Man City 34 80
2. M. United 33 67
3. Leicester City 34 63
4. Chelsea 34 61
5. West Ham 34 58
6. Tottenham 34 56
7. Liverpool 33 54
8. Everton 33 52
9. Arsenal 34 49
10. Aston Villa 33 48
11. Leeds United 34 47
12. Wolverhampton 34 42
13. Crystal Palace 33 38
14. Brighton 34 37
15. Southampton 33 37
16. Burnley 34 36
17. Newcastle 34 36
18. Fulham 34 27
19. West Bromwich 34 26
20. Sheffield United 34 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 34 76
2. Real Madrid 34 74
3. Barcelona 34 74
4. Sevilla 34 70
5. Real Sociedad 34 53
6. Villarreal 34 52
7. Real Betis 34 51
8. Granada 34 45
9. Athletic Bilbao 34 45
10. Celta de Vigo 34 44
11. Osasuna 34 40
12. Cádiz 34 40
13. Levante 34 38
14. Valencia 34 36
15. Getafe 34 34
16. Deportivo Alaves 34 31
17. Real Valladolid 34 31
18. Huesca 34 30
19. Elche 34 30
20. Eibar 34 26