Öğretmenlerin ara tatile girmesiyle birlikte sosyal medyada yine bildik bir manzara ortaya çıktı: Öğretmenlerin tatili, çalışma koşulları ve sözde iş kolaylığı üzerinden üretilen yorumlar, küçümsemeler, imalar ve mesleği itibarsızlaştırmaya yönelik paylaşımlar…
Öğretmenliğin ne olduğunu, nasıl bir emek gerektirdiğini, hangi sorumlulukları taşıdığını ve insanın hayatından neler götürdüğünü bilmeden; birkaç tatil günü üzerinden öğretmenliğe dil uzatmak ne kadar kolay!
Öğretmenlik, ders saatlerinden ibaret bir meslek değildir. Okulun kapısından girildiğinde başlayan ve zil çaldığında sona ermeyen bir iştir. Sınıfın fiziksel ve sosyal düzenini sağlamak, onlarca farklı karaktere, ihtiyaca ve öğrenme hızına sahip öğrenciyi aynı eğitim ortamında buluşturmak, öğretimi planlamak, uygulamak, değerlendirmek; öğrencilerin akademik, sosyal ve duygusal gelişimlerini takip etmek, sorunlarıyla ilgilenmek, velilerle iletişim kurmak, yönetsel ve bürokratik sorumlulukları yerine getirmek bu mesleğin yalnızca görünen parçalarıdır.
Bir de görünmeyen tarafı vardır.
Ders öncesinde yapılan hazırlıklar, ders sonrasında sürdürülen değerlendirmeler, bitmeyen evrak ve raporlama işleri, sınavlar, ölçme ve değerlendirme süreçleri, toplantılar, nöbetler, rehberlik çalışmaları, öğrenci ve veli görüşmeleri, okulun gündelik işleyişinde üstlenilen sayısız görev… Üstelik bunların önemli bir bölümü mesai saatlerinin dışına taşar. Öğretmen çoğu zaman okuldan ayrılır ama zihnen okuldan ayrılamaz. Bir öğrencinin yaşadığı sorun, yetişmeyen bir iş, yapılması gereken bir hazırlık, ertesi günün kaygısı eve kadar onunla gelir.
Öğretmenlik ciddi bir fiziksel emektir; ancak bundan daha fazlası, ağır bir zihinsel ve duygusal emektir. Sürekli dikkatli olmak, sabırlı kalmak, onlarca insanın ihtiyaçlarına aynı anda karşılık vermek, krizleri yönetmek, adil davranmak, kendini kontrol etmek, her gün yeniden motive olmak ve bütün bunları yaparken insani sınırlarını çoğu zaman belli etmemek zorundasınızdır.
Üstelik bu yük bir yıl, iki yıl taşınmaz. Yıllar boyunca birikir. Her gün onlarca öğrenciyle kurulan ilişki, üstlenilen sorumluluk, karşılaşılan sorunlar, bürokratik yükler, toplumsal beklentiler ve çoğu zaman karşılığı görülmeyen emek, insanı fiziksel ve zihinsel olarak yıpratır. Öğretmenlik, yıllar geçtikçe yalnızca kıdem kazandıran değil, aynı zamanda insandan güç, enerji, sabır ve sağlık götürebilen bir meslektir.
Daha da önemlisi, öğretmenlik maalesef toplumsal, yönetsel ve bireysel baskıların son derece kolay yöneltilebildiği mesleklerden biridir. Herkesin eğitim hakkında bir hükmü, öğretmen hakkında bir beklentisi, öğretmenin nasıl davranması gerektiğine ilişkin bir fikri vardır. Öğretmen, çoğu zaman birbirleriyle çelişen beklentilerin ortasında kalır. Başarının sorumluluğu ona yüklenir, başarısızlığın hesabı ondan sorulur. Yetkisi sınırlı olabilir ama sorumluluğu sınırsızmış gibi davranılır. Eleştirilmesi kolay, emeğinin anlaşılması ise ne yazık ki zordur.
Bütün bunlardan bihaber bir güruhun, öğretmenlerin ara tatile girmesini fırsat bilerek tatil ve iş kolaylığı üzerinden mesleğe saldırması, en hafif ifadeyle büyük bir bilgisizliktir. Daha ağır ifadeyle, emek ve sorumluluk karşısında sergilenen bir saygısızlıktır.
Elbette her mesleğin çalışma koşulları, izinleri ve dinlenme dönemleri tartışılabilir. Ancak bir mesleği tartışmak başka, o mesleğin mensuplarını küçümsemek başkadır. Üstelik bunu birkaç beğeni, yorum ve paylaşım uğruna yapmak, eleştiri değil, etkileşim ekonomisinin ucuz bir yöntemidir.
Bir mesleğin zorluğunu anlamak için o mesleği icra edenlerin her gün ne kadar yorulduğunu kendi bedeninizde hissetmeniz gerekmez. Biraz empati, biraz araştırma, biraz da emeğe saygı yeterlidir.
Öğretmenlerin ara tatil yapması, onların yıl boyunca çalışmadığı anlamına gelmez. Dinlenmeye ihtiyaç duymaları, işlerinin kolay olduğu anlamına gelmez. Tatil, bir ayrıcalık değil; yoğun ve yıpratıcı bir çalışma döneminin ardından insanın yeniden güç toplamasının gereğidir.
Öğretmenler, toplumun geleceğini yetiştirmek gibi ağır bir sorumluluk taşıyor. Bu sorumluluğu görmezden gelip birkaç tatil günü üzerinden hüküm vermek kolaydır. Zor olan, o sınıfa girmek, o sınıfın sorumluluğunu üstlenmek, her gün onlarca çocuğun hayatına dokunmak ve bunu yıllarca aynı özenle sürdürebilmektir.
Öğretmenliği bilmeden öğretmenlik hakkında konuşmak mümkündür. Ama bilmeden konuşulan her şeyin bir değeri, her eleştirinin de bir haklılığı yoktur.
Öğretmenlerin tatilinden önce, onların yıl boyunca taşıdığı yükü konuşmayı öğrenelim. Çünkü bir mesleğin görünmeyen emeğini yok saymak, o emeği ortadan kaldırmaz; yalnızca konuşanın mesleğe ve emeğe bakışını ortaya koyar.
Öğretmenlik kolay bir meslek değildir. Kolay olan, öğretmenliğin kolay olduğunu söylemektir.
Kamuajans.com