MEB Ruh Sağlığı Bozuk Çocukların Tespit Edilmesi İçin Düğmeye Bastı
Kahramanmaraş ve Şanlıurfa’daki okullarda yaşanan üzücü saldırıların ardından bir süredir kapsamlı incelemeler yürüten Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), olası krizlerin önüne geçmek ve erken müdahale mekanizmasını işletmek amacıyla tarihi bir adımı yürürlüğe koymaya hazırlanıyor. Sağlık Bakanlığı iş birliğiyle hayata geçirilecek yeni düzenleme kapsamında, okullarda geniş çaplı bir "ruh sağlığı ve davranışsal risk" taraması başlatılacak.
Çocukların dijital ortamlardaki tehditlerden korunması ve son dönemde yaşanan şiddet olaylarının sebeplerinin araştırılması amacıyla kurulan Meclis Araştırma Komisyonu’nda konuşan Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürü Erdoğan Öz, devrim niteliğindeki projenin detaylarını açıkladı.
Ruhsal sorunların yaklaşık yarısının 14 yaşından önce ortaya çıktığını vurgulayan Öz, 10-18 yaş grubunu kapsayan bu çalışmanın çocukları "damgalamadan", klinik tanı koyma amacı gütmeden sadece risk altındaki bireyleri erken aşamada fark etmek üzere kurgulandığını belirtti.
Okullarda Taramalar Nasıl Yapılacak?
Son dönemde yaşanan olayların ardından saha güvenliği ve çocuk psikolojisini merkeze alan çalışma, dijital formlar üzerinden yürütülecek ve şu temellere dayanacak:
Uygulanacak Sınıflar: Taramalar 4, 7, 9 ve 11. sınıf öğrencilerine yönelik gerçekleştirilecek.
Geniş Katılım: Sürece yalnızca öğrenciler değil, veliler ve öğretmenler de aktif olarak dahil edilecek.
Sorgulanacak Başlıklar: Anketlerde öfke kontrolü, dürtüsel davranışlar, madde ve dijital bağımlılıklar, akran zorbalığı (zorba olma veya maruz kalma), her türlü istismar riski ve kendine/çevreye zarar verme eğilimleri detaylıca incelenecek.
Risk Seviyesine Göre 3 Kademeli Kriz ve Müdahale Planı
Taramalardan elde edilen veriler ışığında öğrenciler üç farklı risk kategorisine ayrılacak ve yaşanan krizlerin tekrarlanmaması adına şu protokoller uygulanacak:
| Risk Kategorisi | Müdahale Yöntemi |
| Düşük Risk | Okul odaklı destek sağlanacak, öğrenci rehberlik servisine yönlendirilecek. |
| Orta Risk | MEB müdahale programları devreye girecek; aile hekimleri ve Sağlıklı Hayat Merkezleri'ne (SHM) yönlendirme yapılacak. |
| Yüksek Risk | Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi servisine sevk edilecek. Randevu aksamalarını önlemek için süreç doğrudan Sağlık Bakanlığı tarafından randevu alınarak yürütülecek. |
24 Saatlik Acil Durum Protokolü: Yüksek risk grubundaki çocukların aileleri 24 saat içinde bilgilendirilecek. Gerekli vakalarda Çocuk Koruma Kanunu kapsamında adli ve idari süreçler vakit kaybetmeksizin başlatılacak.
Erken Teşhiste Kritik Artış
Erken müdahalenin önemini verilerle destekleyen Genel Müdür Öz, Otizm Tarama ve Takip Programı kapsamında taranan çocuk sayısının geçen yıl 255 bin iken bu yılın Temmuz ayı ortasında 924 bine ulaştığını aktardı. Bu çalışmalar sayesinde otizm tanısı alan çocuk sayısı 224'ten 476'ya, diğer ruhsal tanıları alan çocuk sayısı ise 437'den 860'a yükselerek çocuklara erken tedavi imkanı sağlandı.
MEB ve Sağlık Bakanlığı arasındaki dijital entegrasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından ruh sağlığı ve risk taraması uygulamasının kısa sürede tüm okullarda resmen başlatılması bekleniyor.