ABONE OL

Bilim Dalları ve Anlamları! Tarihin Faydalandığı Bilim Dalları Nelerdir? Hangi Bilim Dalı Hangi Konuyla İlgileniyor?





Bilim çok geniş bir sahadır. Hergün yeni bir bilgiyi dağarcığımıza katmamıza olanak sağlayan bilim, bazı dallara ayrılır. Her bilim dalının kendine has özellikleri bulunmaktadır.

Türk Dil Kurumu sözlüğünde bilim; “Evrenin ya da olayların bir bölümünü konu olarak seçen, deneysel yöntemlere ve gerçekliğe dayanarak yasalar çıkarmaya çalışan düzenli bilgi.”,“Genel geçerlik ve kesinlik nitelikleri gösteren yöntemli ve dizgesel bilgi.”,“Belli bir konuyu bilme isteğinden yola çıkan, belli bir ereğe yönelen bir bilgi edinme ve yöntemli araştırma süreci.” olarak tanımlanır.

Bilim; neden, merak ve amaç besleyen bir olgu olarak günümüze kadar birçok alt dala bölünmüş, insanların daha iyi yaşam koşullarına kavuşmasına, bilinmeyen olguları bulmasına ve yeni şeyler öğrenmesine neden olmuştur.

Coğrafya

 Her tarihi olay belli bir coğrafi mekanda 
meydana gelir .Tarihi olayların oluşumu esnasında iklim,yeryüzü şekiller,ekonomik faaliyetler konum vb. coğrafi faktörler etkili olabilmektedir.Bu faktörlerin bilinmesi tarihi olayın tüm yönlerinin aydınlatılmasına büyük ölçüde katkı sağlamaktadır.

Arkeoloji (Kazı Bilimi)

 Toprak veya su altında kalmış eski insan 
topluluklarına ait tarihi kalıntılar ve eserleri kazı yaparak ortaya çıkaran ve inceleyen bilimdir. Arkeoloji özellikle tarih öncesi döneme ait araştırmalarda tarih biliminin en önemli yardımcısıdır.

Antropoloji (İnsan Bilimi)

 İnsan ırklarını fiziksel açıdan inceleyen bilim 
dalıdır.İnsanlık tarihinin en eski dönemlerinin aydınlatılmasında tarihe yardımcı olur. Antropolojinin bir dalı olan sosyal antropoloji ise toplumların kültürel gelişmeleri üzerinde durur.

Etnografya (Kültür Bilimi)

 Toplumların kültürel özelliklerini (örf, adet ve 
geleneklerini) inceleyen bilim dalıdır. Etnografyanın ortaya çıkardığı bulgular özellikle yazılı kaynakların yetersiz kaldığı dönemlerin aydınlatılmasında önemli yararlar sağlar.

Hukuk

 Bir toplumda insanların birbirleriyle ve 
devletle ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Bir topluma ait hukuk kurallarıyla o toplumun iktisadi, siyasi, kültürel yapısıyla ilgili bilgiler elde edilebilir.

Kronoloji

 Kronoloji, tarihi olayların zamanının belirlenmesinde 
ve sıralanmasında tarihe yardımcı olur. Zamanı tespit edilemeyen olayların doğru olarak değerlendirilmesi mümküm olmayacaktır. Kronoloji bilimi belli bir sistem içinde zamanın bölümlere ayrılmasını sağlayarak tarihi olayları sıralamaktadır. Dolayısıyla tarihi gelişmelerin birbiri üzerindeki etkilerinin ortaya konulmasına (olaylar arasında neden-sonuç ilişkileri kurulmasına) yardımcı olmaktadır.

Edebiyat

 Duygu ve düşünceleri söz veya yazı ile etkili 
bir biçimde anlatma sanatıdır. Tarih boyunca meydana gelmiş olaylar edebiyata konu olmuş, bu olayların günümüze kadar aktarılmasında edebiyat önemli rol oynamıştır.

Felsefe

 Felsefe doğru ve bilinçli düşünmeyi belirtiler 
arasındaki genel bağları kurmayı öğreten dünya görüşlerinin kavranmasına imkan hazırlayan bir bilim dalıdır. Tarihi düşünüş ve münasebetleri gösteren kolu ise Tarih Felsefesidir. Olayların doğru tahlili ancak o devrin felsefesini bilinmesiyle mümkün olur.

Paleografi (Yazı Bilimi)

 Paleografi eski yazıları okuma bilimidir. Tarih 
araştırmalarında bir toplumun dilini bilmek kadar kullandığı yazıyı da bilmek gerekir. Mezopotamya tarihi için çivi yazısının, Mısır tarihi için hiyerogliflerin (resim yazısı), Orta Asya Türk tarihi için Kök Türk Uygur ve Çin alfabelerinin, İslam tarihi için Arap alfabesinin, Avrupa tarihi için Latin alfabesinin bilinmesi gerekir.

Epigrafi (Yazıtlar Bilimi)

 Epigrafi anıtlar üzerindeki kitabeleri ve 
yazıları inceleyen bilim dalıdır. Filoloji ve paleografi bilimleri ile iş birliği içerisinde çalışır. Anıtlar üzerindeki kitabeler ait olduğu dönem hakkında önemli bilgiler verir. Örneğin Kök Türkler zamanında oluşturulan Orhun Kitabelerinde devletin siyasi, sosyal yapısı hakkında birtakım bilgi verilmiştir.

Sosyoloji (Toplum Bilimi)

 Sosyoloji toplumdaki sosyal kanunları ortaya 
koyar. Tarih ise geçmişteki olayları bu kanunları göz önünde bulundurarak inceler. Tarih araştırmalarında doğru sonuçlara varabilmesi için sosyoloji kanunlarının bilinmesine ihtiyaç vardır.

Filoloji (Dil Bilimi)

 Geçmişte veya günümüzde var olan dilleri 
inceler. Diller arasındaki bağları ve sözcük alış verişlerini araştırarak, toplumların kültürel alandaki gelişmişliklerini ve değişil kültürler arasındaki ilişkileri aydınlatır.

Diplomatik (Belgeler Bilimi)

 Devletler arasında yazışmaları inceleyen 
bilim dalıdır. Tarihsiz belgelerin tarihlendirilmesi, sahte belgelerin gerçeklerinden ayrılması gibi konular diplomatik biliminin kapsamına girer.

Nümizmatik (Para Bilimi)

 Nümizmatik eski paraları inceler. Bu paraların 
ait oldukları medeniyetlerle ilgili bilgi edinilmesinde tarih bilimine yardımcı
olur. Para üzerinde yer alan bazı yazılar devlet, hükümdar, devletin mali gücü gibi konularda tarihçiye önemli ipuçları verebilir.

İstatistik

 Belirli bir amaç için veri toplama, tablo ve 
grafiklerle özetleme, sonuçları yorumlama, özellikler arasındaki ilişkiyi araştırma ilkelerini
kapsayan bir bilimdir. İstatistiksel veriler, tarihi olayların değerlendirilmesinde önemli bir yere sahiptir. 

Ekoloji

 Canlıların birbirleri ve çevreleriyle ilişkilerini 
inceleyen ve doğanın korunmasına yönelik çalışmalar yapan bir bilim dalıdır.

 İnsanın üretim ve tüketim faaliyetlerinin 
doğanın dengesini bozması bu bilimin doğmasına neden olmuştur. Doğal dengedeki bu bozulma da insan yaşamı, olayların oluşumu ve tarihin akışını önemli bir şekilde etkilemiştir.

Kimya

 Karbon 14 metodu ile tarihi buluntuların 
madde yapısını inceleyerek ait oldukları zamanı belirler. Bu sayede uygarlık gelişimi daha iyi anlaşılır. Aynı zamanda belgelerin yada bulguların kimyasal özellikleri (kağıdın cinsi, kullanılan mürekkep, boyalar) incelenerek orijinal olup olmadığı hakkında değerlendirilmelerde bulunulur.

Sanat Tarihi

 Sanat tarihi kısmen arkeolojinin de metotlarını 
kullanarak son zamanlarda gelişme göstermiş bir bilim dalıdır. Sanat tarihi bir sanat eserinin sanatçısını ve sanatsal değerini, toplumun sanata karşı bakış açısını belirlemeye çalışır. Ayrıca toplumların kültür seviyelerinin, medeniyete katkılarının tespiti ve o toplumdaki sanatın geliştiği ortamın ayrıntılarıyla bilinmesi aşamasında tarih bilimine yardımcı olur.

Heraldik

 Heraldik armaları inceleyen bilim 
dalıdır. Armalarda tarihin aydınlatılmasında önemli rol oynadığı için heraldik, tarihin faydalandığı bilim dallarından biri olarak kabul edilmektedir. 
Misafir Avatar
İsim
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Misafir Avatar
malafat 6 gün önce

rafık eyvAllah da güzel olukta yanı rafık baya şeyi eksik yazmışsın yanı olamaz genede iyi yanı eyvAllah

Misafir Avatar
Teşekkür ediyorum çok sağ olun gerçekten çok işime yaradı 2 hafta önce

Berat Türk